Jaką kawę piją Włosi?

Rodzaje kawy

Usłyszałam kiedyś takie zdanie: Ta włoska kawa taka mocna, wolę moją „zalewajkę”. Rozumiem. Serio rozumiem. Każdy z nas ma swoje smaki. Poniżej opisuję więc, jakie są rodzaje kawy we Włoszech, żebyś będąc tutaj (lub we włoskiej restauracji), wiedział/ wiedziała, jaki masz wybór, żebyś mógł/ mogła napić się i cieszyć się smakiem takiej kawy, jaką lubisz, ale też, abyś napił/ napiła się jej po włosku, czyli w odpowiedni sposób i o odpowiedniej porze dnia i posiłku.

Zapomnij o obowiązującym w Polsce nazewnictwie kaw. Obowiązuje ono także w niektórych innych krajach i niewłoskich sieciówkach zagranicznych (np. w Starbucksie), ale we włoskich barach stosuje się całkiem inne nazwy. Jeszcze nigdy nie wypiłam prawdziwego włoskiego macchiato za granicą… chyba że w zagranicznej włoskiej restauracji lub we włoskim barze np. Caffè Nero. Może po prostu miałam pecha 😊.

Najpierw najważniejsze, czyli czym jest kawa dla Włochów.

Caffè corto (wł. krótka), espresso = KAWA.

Jeśli piszę w tym i każdym innym artykule słowo kawa, mam na myśli właśnie espresso (absolutnie nie eXpresso). Espresso to nazwa specjalistyczna, w języku potocznym operuje się słowem kawa (wł. caffè).

Przechodzę do meritum i poniżej wymieniam i opisuję najpopularniejsze rodzaje kawy we Włoszech.

Kawa czarna – bez mleka

Corto = espresso = caffè = kawa – mała czarna kawa, o objętości około 30 ml, przygotowywana w ekspresie lub ewentualnie w kawiarce (wł. mokka).

Ristretto (wł. mocny/ zmniejszony) – skondensowane espresso, gęstsza i mocniejsza w smaku („siekierka”) kawa o objętości około 15–20 ml. Nigdy jej nie piję.

Lungo (wł. długi) – tzw. kawa przedłużona, z dodatkiem wody. Różnica między espresso a lungo jest taka, że przy parzeniu lungo woda z ekspresu leje się dłużej. Lungo jest zatem słabsza i delikatniejsza w smaku, natomiast zawiera więcej kofeiny. Można ją przygotować przy użyciu ekspresu do kawy lub za pomocą kawiarki. W obu przypadkach należy poczekać trochę dłużej, aż przepłynie większa ilość wody. Dolanie do espresso wody z czajnika to czynność, której żaden Włoch nigdy nie wykona (poza tym Włosi nie mają w domach czajników elektrycznych – tak, też byłam w szoku, gdy się dowiedziałam).

Doppio (wł. podwójny) – podwójne espresso.

Decaffeinato – kawa bezkofeinowa, często pita wieczorem lub w podróży (mniej moczopędna). Każdy rodzaj kawy może być zrobiony bez kofeiny, czyli de facto z jej śladową ilością.

Americanoespresso z dużą ilością wody, często także z odrobiną mleka, ale jeśli nie poprosimy o to barmana, dostaniemy po prostu czarną, rozcieńczoną kawę. Podaję się ją w filiżance do cappuccino. Jest to najczęściej wybierana przez turystów opcja, polecam ją też moim gościom z Polski.

Kawa z mlekiem (wł. con latte):

Macchiato (wł. zaplamiona) – kawa zaplamiona mlekiem, czyli espresso z niewielką ilością, zazwyczaj spienionego mleka. Możesz poprosić o macchiato na caldo – ciepłe lub freddo – zimne, czyli z dodatkiem ciepłego lub zimnego mleka.

Capuccino – jedno małe espresso i bardzo dużo spienionego mleka. Niektórzy posypują je kakao lub cynamonem. Pite przez Włochów na śniadanie lub do śniadania. Włosi nie piją capuccino po 11:00, ponieważ z zasady mleko piją tylko rano – uważają je za produkt śniadaniowy. Wyjątek stanowi bardzo mały dodatek mleka np. w macchiato.

Jest wiele legend na temat pochodzenia nazwy cappuccino. Prawdopodobnie pochodzi ona od koloru habitów braci kapucynów, który ma podobną barwę do kawy cappucino.

Latte macchiato (wł. mleko poplamione kawą) – latte macchiato jest większe niż zwykłe macchiato. Ten napój składa się w głównej mierze z mleka z niewielką ilością kawy. Zazwyczaj podaje się je w wysokiej szklance.

Caffè latte – espresso z dużą ilością niespienionego mleka (zbliżoną do tej w cappuccino). Zazwyczaj pija się je do śniadania, jeśli w domu to w dużej filiżance. Tę opcję też polecam gościom z Polski.

Marocchino – espresso z niewielką ilością spienionego mleka i płynnego kakao. Można powiedzieć, że to macchiato z dodatkiem gorącej czekolady. Zazwyczaj posypuje się je kakao i podaje w małej szklanej filiżance. Właśnie ten rodzaj kawy najczęściej pijam w barach 🙂

Kawa do picia latem lub w ciepłych regionach Włoch:

Caffè shakerato – zmieszana w shakerze kawa z lodem, podawana bez mleka. Jeśli poprosisz o mleko do caffè shakerato, to dostaniesz je w oddzielnym naczyniu.

Caffè al ghiaccioespresso z kostkami lodu,

Crema al caffè – moje ulubione wakacyjne cudeńko. Krem, który przypomina kawowe lody. Pija się go zazwyczaj po południu (chociaż ja latem nie patrzę na godzinę). Jest to świetny pomysł na podwieczorek.

Uwaga na kalorie! Crema al caffè przygotowuje się na bitej śmietanie. Ja i tak oczywiście piję i jadam (łyżeczką) bez opamiętania. Polecam spróbować.

Inne kawowe cudeńka:

Caffè corretto – kawa z tzw. prądem, czyli z dodatkiem mocnego alkoholu – zazwyczaj jest to sambuka, grappa, amaro, brandy, whisky lub rum. Powiem szczerze, że bardzo często i niezależnie od pory dnia widzę w lokalnych barach, zwłaszcza panów sięgających po tę właśnie opcję. Zazwyczaj to klient wybiera rodzaj alkoholu.

Caffè a ginsengespresso z dodatkiem ginseng.

Caffè della Moka (caffettiera) – kawa przygotowywana zazwyczaj w domu za pomocą włoskiej kawiarki.

Nutellino/ Nutellone – kawa z nutellą (bez mleka). Nutellino jest mała – wielkości espresso, Nutellone – troszeczkę większa i tym samym droższa.

Jeśli espresso jest za mocne, nie wiesz, jak je pić, nie smakuje Ci, nie jesteś przyzwyczajony/ przyzwyczajona do smaku włoskiej kawy, to zamów americano. Wybierając je, unikniesz sytuacji, w której dostaniesz do picia tzw. mocną siekierkę. Możesz też wybrać opcję z mlekiem, co z całą pewnością złagodzi intensywny smak włoskiej kawy. Wybór jest bardzo duży 😊

O tym, jak poruszać się we włoskim barze i jak zamówić kawę, możesz przeczytać w moim oddzielnym artykule.

Dodaj komentarz